Przejdź do treści
Przepisy

Kara za brak świadectwa energetycznego

mgr inż. Damian Bartkowski, audytor energetyczny, nr wpisu 19489 · opublikowano 13.10.2026 · zaktualizowano 17.10.2026 · stan prawny na 17.10.2026

Za nieprzekazanie świadectwa charakterystyki energetycznej kupującemu lub najemcy grozi grzywna od 20 do 5 000 zł. Nakłada ją sąd w postępowaniu o wykroczenia — nie notariusz — a sama umowa pozostaje ważna.

Za co dokładnie jest kara

Art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o charakterystyce energetycznej budynków karze grzywną tego, kto „nie wykonuje obowiązku, o którym mowa w art. 11 ust. 1”, czyli nie przekazuje:

  • świadectwa kupującemu przy akcie notarialnym sprzedaży,
  • kopii lub wydruku świadectwa najemcy przy zawarciu umowy najmu.

Karane jest więc nieprzekazanie. Tej samej karze podlega osoba działająca w cudzym imieniu, np. pełnomocnik albo członek zarządu spółki (art. 41 ust. 2).

Ile wynosi grzywna

Ustawa nie podaje kwoty, więc stosuje się ogólne widełki z Kodeksu wykroczeń: od 20 do 5 000 zł (art. 24 § 1). Konkretną kwotę ustala sąd.

Kto nakłada karę

Sąd rejonowy, w postępowaniu o wykroczenia (art. 42 ustawy). Zwykle zaczyna się od zawiadomienia policji, np. przez najemcę albo kupującego.

Notariusz kary nie nakłada. Przy akcie sprzedaży odnotowuje, że świadectwo zostało przekazane, a jeśli nie — poucza sprzedającego o grzywnie (art. 11 ust. 6).

Czy ktoś kontroluje, czy mam świadectwo?

Nie ma kontroli, w których urzędnik sprawdza w mieszkaniu, czy właściciel ma świadectwo. Sprawa o wykroczenie zaczyna się zwykle wtedy, gdy kupujący albo najemca, który nie dostał świadectwa, zawiadomi o tym policję — ministerstwo opisuje, że sąd rozpoznaje takie sprawy na wniosek osoby, która nie otrzymała świadectwa.

Ministerstwo może natomiast weryfikować świadectwa wpisane do centralnego rejestru (art. 36). To kontrola pracy osób, które je sporządzają, a nie właścicieli mieszkań. O weryfikację może wnioskować także kupujący albo najemca, jeśli ma zastrzeżenia do otrzymanego świadectwa.

Teksty o „kontrolerach, którzy pukają do drzwi” często mieszają świadectwo z kontrolami kotłów i palenisk. Te prowadzi gmina (np. straż miejska) na podstawie przepisów o ochronie powietrza i uchwał antysmogowych — to zupełnie inne przepisy niż ustawa o charakterystyce energetycznej.

Czy umowa bez świadectwa jest ważna

Tak. Ustawa nie przewiduje nieważności umowy — sankcją jest grzywna. Notariusz nie odmawia sporządzenia aktu z powodu braku świadectwa.

Od kiedy i jak długo

Grzywna obowiązuje od 28 kwietnia 2023 r. Karalność wykroczenia ustaje po roku od jego popełnienia, a jeśli w tym czasie wszczęto postępowanie — po 2 latach (art. 45 § 1 Kodeksu wykroczeń).

Pytania

Czy kupujący może zrzec się świadectwa, żeby uniknąć kary? Nie. Ustawa wyklucza zrzeczenie się prawa do świadectwa (art. 11 ust. 4).

Czy kara grozi przy najmie krótkoterminowym? Według ministerstwa obowiązek przekazania świadectwa dotyczy każdego najmu, niezależnie od długości umowy, więc grzywna także. Część prawników uważa najem na doby za usługę zakwaterowania — przepisy tego wprost nie rozstrzygają. Więcej: najem krótkoterminowy a świadectwo.

Czy kara grozi przy darowiźnie? Według wykładni ministerstwa obowiązek dotyczy sprzedaży i najmu, nie darowizny. Więcej: darowizna a świadectwo.

Czy za samo nieposiadanie świadectwa, gdy nic nie sprzedaję, jest kara? Nie. Obowiązek pojawia się przy sprzedaży lub najmie.

Czy za ogłoszenie bez wskaźników ze świadectwa jest grzywna? Art. 41 jej nie przewiduje, ale obowiązek podania wskaźników istnieje (art. 13). Więcej: świadectwo energetyczne w ogłoszeniu.


Świadectwo jest ważne 10 lat i wystarcza na kolejne transakcje. Zamów online — od 119 zł, gotowe w 8 godzin.

Źródła

Przeczytaj też